Plaats nieuw bericht Plaats reactie Vorige onderwerp | Volgende onderwerp
Interaddict forum index » Media, Cultuur en Reizen » De Volkskrant over Nederlandse poppodia
Thijs R.
Senior Addict

Bericht Geplaatst: 02 Apr 2007 10:04 Bekijk gebruikers profiel Stuur privé bericht Reageer met quote

Quote:
Wankele tempels

Door Robert van Gijssel

Nederland wordt volgebouwd met poppodia . Dat lijkt goed voor het popklimaat, maar het gaat mis, zegt nu ook de sector: ‘Te veel goede bedoelingen, te weinig ervaring.’

Cultureel onderzoeker Leon Zwaans zegt over bezuiniging op de klimaatbeheersing bij poppodium Mezz in Breda: ‘Met als gevolg dat daar vanaf mei geen concerten kunnen worden georganiseerd omdat het publiek in 35 graden voor het podium staat.’ Mezz laat weten dat er in mei toch concerten zijn. In het artikel worden het Haagse podium Het Paard en De Effenaar Eindhoven geschaard onder de popzalen die na de nieuwbouw ‘wankelen’. Het gaat deze podia de laatste jaren beter. Mezz in Breda heeft niet onder ‘curatele’ gestaan. Hiermee is in 2003 alleen gedreigd.

Geen land ter wereld is zo verzadigd van poppodia als Nederland. Ongelooflijk, hoor je vertegenwoordigers van buitenlandse boekingskantoren zeggen op seminars over de popindustrie: elke middelgrote gemeente in Nederland heeft een eigen poptempel, soms zelfs twee, helemaal klaar voor een perfecte uitvoering van een avondje populaire muziek.

Kijk naar de stad Groningen, waar jaarlijks het Noorderslag-festival wordt gehouden. Er dienen zich zo drie podia aan waar de bandjes kunnen vlammen: Vera, Simplon, de Oosterpoort. Groningen, zegt de organisatie dan, is eigenlijk één groot podium. Een toch niet zo heel grote stad als Utrecht heeft zomaar vier professionele podia voorhanden: Tivoli, De Helling, Ekko, Vredenburg.

Deze faciliteiten gelden als uniek in de wereld. In geen ander land worden speciaal voor popmuziek zoveel goed geoutilleerde strakke ‘zwarte dozen’ neergezet. Pop is belangrijk, vinden gemeenten die de jeugd van de straat willen houden, en de afgelopen jaren is die gedachte op ongekende wijze kracht bijgezet. Als blinkende sportauto’s zijn ze bijgereden op parkeerplaats Nederland: tientallen fonkelnieuwe podia, architectonische hoogstandjes met akoestisch doordacht binnenwerk en state-of-the-art-geluidstechniek en licht. In het vorige maand verschenen boek Hey Ho, Let’s Go, poppodia in Nederland van het Nederlands Architectuur Instituut spatten ze kleurrijk van de pagina’s.

In Amstelveen verrees P60, in Purmerend P3. In Breda verscheen de ‘blob’ Mezz, in Eindhoven een nieuwe Effenaar, Almere kreeg Muzinq, Amsterdam een Heineken Music Hall en een nieuwe Melkweg. Ingrijpend verbouwd werden Het Patronaat in Haarlem, 013 in Tilburg, Het Paard in Den Haag, de Dynamo in Eindhoven, De Kelder in Amersfoort, de Waerdse Tempel in Heerhugowaard, Hedon in Zwolle, LVC in Leiden, de Bibelot in Dordrecht. En het bouwen is nog lang niet klaar: Enschede krijgt een nieuw podium Atak, Utrecht een nieuw Tivoli, samen met Muziekcentrum Vredenburg, Hilversum krijgt een nieuwe Tagrijn, Hengelo en de Haarlemmermeer bevinden zich met hun eigen poptempels in de aanbestedingsfase.

De indruk zou kunnen ontstaan dat het Nederlandse popklimaat buitensporig zonnig is, dat de internationale bands staan te dringen om hier te spelen, dat de Nederlandse topbands niet kunnen kiezen in welke hyperfunctionele zaal ze dit weekend nu weer eens zullen spelen. Maar die indruk is verkeerd. Het is eerder zo dat de lucht betrekt boven de popsector, om niet te zeggen dat het helemaal mis dreigt te gaan met poppodium Nederland.

Nighttown, de goed toegeruste urban-zaal en popzaal in Rotterdam, ging failliet wegens exploitatietekorten en – zo werd deze week bekend – krijgt definitief geen doorstart. De Rotterdamse situatie was al somber: Now&Wow van Ted Langebach vertrok uit de Graansilo en dance-club Calypso moest de deuren sluiten om plaats te maken voor kantoorbouw.

Het Haarlemse podium Het Patronaat kwam eind vorig jaar in grote problemen, koud een jaar na de opening van de nieuwbouw. Een financieel tekort van ruim drie ton kwam aan het licht, op een gemeentesubsidie van vier ton, omdat ‘het onderhoud van het transparante gebouw meer geld kostte dan was voorzien’, aldus directeur Antoinette van Zalinge, die kort na deze uitleg mocht vertrekken.

De Effenaar wankelt al vanaf de opening, evenals Het Paard in Den Haag. Mezz in Breda werd door financiële injecties van de gemeente al drie keer gered van een faillissement, en kwam een jaar na de opening in 2003 onder curatele wegens financiële wanorde. Voor Muzinq in Almere daagde het einde na drie maanden, met een tekort van twee ton, en de popzaal wordt dit jaar noodgedwongen omgebouwd tot discotheek.

De problemen waarvoor praktisch elke nieuwe popzaal komt te staan zijn complex, zegt directeur Paul van Oort van zaal Hedon in Zwolle (als een van de eerste oude podia compleet vernieuwd in 1996), maar kunnen worden samengevat als: ‘Er wordt niet nagedacht.’

Deze week stuurde Van Oort een analyse over de ‘knelpunten in de popsector’ rond aan beleids- en opiniemakers, die hij samenstelde met cultureel onderzoeksbureau Signo & S. Dat het mis gaat, begint door te dringen bij de enthousiast podium bouwende gemeenten, zegt Van Oort. ‘Er sluipt angst in, maar het is nog niet zo ver dat overheden en organisaties van podia beseffen dat het echt anders moet.’

Want hoe gaat het in de praktijk, hoe komt Amstelveen aan een P60, Haarlem aan een gloednieuw Patronaat?

Aan de basis ligt zonder uitzondering de gedachte dat er ‘iets moet worden gedaan voor de jeugd’, zegt Van Oort. ‘De rest van de culturele infrastructuur is meestal geregeld: er is een schouwburg, een museum. Dan denkt de gemeente: daar komen geen jongeren. En dat poppodium in die oude fabriek voldoet niet meer.’

De organisatie in dat oude gebouw deelt die opvatting. Het publiek veranderde de laatste jaren: het werd veeleisender, had geen zin meer om in plassen bier te staan en op vieze toiletten te zitten, wilde een strak geluid, een goede lichtshow.

En zo wordt gezamenlijk opgetrokken naar het hoger einddoel: een uitstekend toegerust poppodium, met capaciteit van een man of duizend, klaar voor de internationale subtop en de Nederlandse top: de Arctic Monkeys in Purmerend, Kane in de Waerdse Tempel te Heerhugowaard.

Groter en beter, maar bij die schaalvergroting wordt steevast iets over het hoofd gezien, zegt cultureel onderzoeker Leon Zwaans, die door veel gemeenten wordt ingeschakeld bij haalbaarheidsonderzoeken voor nieuwe poppodia . ‘Wordt een zaal twee of drie keer zo groot, dan moet de hele organisatie opnieuw worden opgebouwd. Een heel nieuwe zaal, dan ook een heel nieuw concept. Maar wat gebeurt er? Van de bestaande organisatie wordt verwacht dat ze voortborduren. Wat meer publiek, een concertje extra, er wordt niet bedacht wat een schaalvergroting nu echt gaat betekenen.

‘Om de groei van het werk op te vangen krijgt een programmeur een assistent, en de directeur krijgt een assistent. Maar dat werkt niet. De vrijwilligers blijven in dienst, hooguit krijgen er een paar betaald werk, maar een opleiding is te duur. Oftewel, en zoals cultuurstaatssecretaris Rick van der Ploeg al zei: wie peanuts betaalt, krijgt apen in dienst. Nodig zijn een nieuw management, een nieuwe directeur, professionals die een bedrijf kunnen runnen en commercieel denken.’ En dat ligt vaak gevoelig bij de vaak van oudsher plat georganiseerde poporganisaties, waar iedereen meebeslist, vergaderd wordt bij een kratje bier, waar geen specialismen bestaan als publiciteit of administratie, en waar de ene vrijwilliger nog meer persoonlijk betrokken is bij ‘zijn podium’ dan de andere. Zwaans: ‘Veel goede bedoelingen, en weinig ervaring.’

De problemen in het Haarlemse Patronaat zijn tekenend. De installaties in het gebouw waren zo professioneel dat gespecialiseerde werknemers voor het onderhoud moesten worden ingehuurd. De energierekeningen liepen de spuigaten uit, en dat was niet voorzien. De paradoxale situatie deed zich voor dat er te veel publiek kwam. Er waren te weinig mensen om die toeloop in goede banen te leiden, en de eerste gaten in de begroting dienden zich aan.

Het gebrek aan ervaring manifesteert zich bij alle betrokken partijen, zegt Zwaans. ‘Iedereen lijkt het voor de eerste keer te doen. De gemeente richt voor het eerst een poppodium op, soms bouwen een architect en een aannemer voor het eerst een popzaal. Dat gaat fout. Er wordt nogal eens een popzaal gebouwd als een schouwburg, want dat hadden ze dan wel al gedaan. Een enorme vergissing: een popzaal heeft een veel uitgebreider horeca, geen stoelen in de zaal, instroom en uitstroom is compleet anders.’ Gaandeweg het bouwproces worden aanpassingen gedaan, bouwkundig begint het allemaal toch wat tegen te vallen. Plus: het enthousiasme van het eerste uur begint in te zakken. Er treedt een andere wethouder aan, die zich verzet tegen de kostenstijging. Zwaans: ‘En dan begint het snoeien.’ Het randje vet dat de zaal nu net nodig had, wordt weggesneden. Zoals in Breda, waar halverwege het bouwstadium van Mezz werd bezuinigd op de klimaatbeheersing. Zwaans: ‘Met als gevolg dat daar vanaf mei geen concerten kunnen worden georganiseerd omdat het publiek dan in 35 graden voor het podium staat.’ In Purmerend werd bezuinigd op een laden-en-lossenvoorziening. ‘Die moet er nu alsnog komen, en dat is veel duurder dan wanneer het tijdens de bouw was gedaan.’

Maar nog erger voor de popzalen is de beknibbeling op de budgetten van de zalen, die dachten met een nieuwe voorziening eens stevig te gaan programmeren. De gemeente, geschrokken van de altijd uit de hand lopende bouwkosten, verleent een nieuw podium een zo krap mogelijke subsidie, om nog iets van de financiële strop goed te maken. En zo spelen op primetime zaterdagavond in het Amstelveense P60 de al 45 jaar toerende indo-rockers de Bintangs, die in 1967 nog in het voorprogramma van de Kinks stonden. Ze werden vooraf gegaan door de lokale bluesrock-helden Blue Shades. Het publiek is op een paar handen te tellen en een nieuw podium lijkt ineens in een neerwaartse spiraal terecht te komen.

De Rotterdamse Raad voor Kunst & Cultuur heeft na het faillissement van Nighttown ingezien, dat een krap programmeerbudget geen oplossing is voor financiële tekorten na dure nieuwbouw. De uiteindelijke teloorgang van het podium heeft het inzicht doen ontstaan dat de subsidie van een podium dat verregaand moet professionaliseren, ook verregaand omhoog moet. ‘Om te komen tot een meer stabiele bedrijfsvoering van poppodia en om een kwalitatief sterk, divers en artistiek vernieuwend aanbod te kunnen blijven bieden, is meer budget nodig bij de Rotterdamse poppodia ’, schrijft de raad nu in een advies aan de gemeente. Daar kan Hedon-directeur Paul van Oort zich in vinden. ‘Want leg mij nu eens uit waarom een professioneel poppodium, waar ook nog eens vijftig vrijwilligers nachtenlang doorhalen, het moet doen met drie ton, waar een schouwburg een miljoen krijgt.’

Het Rotterdamse advies poppodia voortaan net zoveel subsidie toe te kennen als schouwburgen, is een stap in de goede richting, zegt Van Oort. ‘Zoals het nu gaat, kan het niet meer, de faillissementen zullen zich blijven aandienen.’ Volgens hem ligt er als de bouwwoede is uitgeraasd straks wel iets moois in Nederland, waar mooie dingen in zouden kunnen gebeuren. ‘We hebben straks toch een heel nieuw circuit, met een professionele uitstraling, dat een nieuwe vraag kan creëren.’

Oftewel: die internationale gevestigde bandjes zullen best komen, als er wordt betaald. De door veel podia buiten de Randstad veronderstelde weerzin van grotere bands om buiten Amsterdam te spelen, is misschien niet zo hardnekkig: in Doornroosje speelde al eens de grote Britse subtopper de Editors. Maar dat vormde tot dusver wel een uitzondering. Van Oort: ‘Toch zouden die bands wel kunnen komen. Ze zullen ook wel moeten, want als ze wat willen verdienen, moeten ze live spelen, omdat de inkomsten uit cd-verkopen sterk teruglopen.’

Het publiek lijkt er ook nog zin in te hebben, zegt onderzoeker Zwaans. ‘De frequentie van een bepaalde groep podiumbezoekers, altijd diezelfde mannen in dat spijkerjasje, neemt af. Maar de belangstelling bij een veel bredere groep voor concerten neemt toe. Meer vrouwen, veel jonger publiek vanaf twaalf jaar dat naar urban-avonden wil, én de oudere muziekliefhebber van vroeger die nog steeds een avondje blues wil. Je zult als organisatie moeten zien al die schakeringen binnen te halen, en dat lukt als je flexibel bent.’

Je bent als podium star, zegt Zwaans, als je je blijft richten op waar je je altijd op hebt gericht: zo bekend mogelijke bandjes. ‘Dan zit je op een verkeerd spoor.’ Zwaans heeft haalbaarheidsonderzoeken gedaan voor de gemeente Hilversum, waar een nieuwe Tagrijn moet verrijzen. Het moet lukken, is Zwaans advies, maar begrens het ambitieniveau. De nieuwe Tagrijn zal ongeveer zeven miljoen gaan kosten, en moet ongeveer 900 popliefhebbers kunnen ontvangen. ‘Bedenk een formule die past bij de omvang. Probeer niet de Arctic Monkeys te krijgen, maar richt je wel op Bløf.’

Het kan goed komen, maar te vroeg juichen zou onverstandig zijn, zegt Zwaans. ‘Ik heb het al te vaak meegemaakt, bij wel tien verschillende projecten. Iedere keer hoor je; wij hebben het zien misgaan bij die andere nieuwbouwprojecten, we hebben ons verdiept in de materie, ons gaat het niet gebeuren. Na een paar jaar staat de curator op de stoep.’

Dit artikel is trouwens onderdeel van het dossier Poppodia van de Volkskrant.
_________________
Tony Eveready is known for a scene in which he inserts his testicles into a woman's rectum. He then proceeds to have vaginal intercourse with her whilst groaning, "Nuts in the ass; dick in the pussy!"
Robert-Jan
Senior Addict

Bericht Geplaatst: 02 Apr 2007 10:33 Bekijk gebruikers profiel Stuur privé bericht Reageer met quote

Dit is al jaren bekend en iedereen heeft het er al heel lang over, is ook echt uit de hand aan het lopen, maar dat het ook gewoon door blijft gaan is bizar.
_________________
Robert "mastermind" Jan visit http://www.myspace.com/durworhirnigerokt
uomo'd onore
Addict

Bericht Geplaatst: 02 Apr 2007 11:55 Bekijk gebruikers profiel Stuur privé bericht Reageer met quote

Je kunt niet verwachten dat een zaal met een cappaciteit van 800 man ook iedere avond 800 man binnen haalt. Als ik op donderdag in 't Paard in Den Haag speel, dan staat daar 200 - 250 man. Voor het oude Paard was dat genoeg, maar voor de nieuwe grote zaal niet rendabel. Dus ik mag daar niet meer spelen, en die 250 man die ze anders binnen zouden halen blijven nu weg omdat het saai is (want het is gewoon saai als je met 200 man in een te grote zaal staat) en komen ook niet naar concerten die wel potentieel 800 man trekken. Ik speel nu al een jaar of 10 live, en ik zie het iedere keer weer gebeuren als zo'n poptempel wordt verbouwd. De zaal is te groot en daarmee wordt de programmering noodgedwongen onaantrekkelijk.

Als ik dan kijk naar bijvoorbeeld Barcelona, daar zijn voor de muziek ik die ik speel maar 2 belangrijke zalen. En die hanteren al een maffia systeem: nadat ik in ene zaal had gespeeld, kwam ik er als artiest bij de andere zaal niet meer binnen.
Robert-Jan
Senior Addict

Bericht Geplaatst: 02 Apr 2007 12:31 Bekijk gebruikers profiel Stuur privé bericht Reageer met quote

Dat laatste is ook in Nederland hoor. Maar er zijn in NL gewoon veel te veel grote blokkendozen.
_________________
Robert "mastermind" Jan visit http://www.myspace.com/durworhirnigerokt
dasjj
Senior Addict

Bericht Geplaatst: 03 Apr 2007 08:19 Bekijk gebruikers profiel Stuur privé bericht Reageer met quote

Slechte muziek en goedkoop bier als je daar maar voor zorgt komt het volgens mij allemaal wel goed.
_________________
[size=1][font=Comic Sans MS][color=orange][/color][/font]
Plaats nieuw bericht   Plaats reactie
Berichten van afgelopen:   

Ga naar:  
Tijden zijn in GMT + 1 uur
Je mag geen nieuwe onderwerpen plaatsen
Je mag geen reacties plaatsen
Je mag je berichten niet bewerken
Je mag je berichten niet verwijderen
Ja mag niet stemmen in polls